zasiłek chorobowy, zasiłek macierzyński, zasiłek opiekuńczy, świadczenia rehabilitacyjne, świadczenia rodzinne
lupa
A A A

Gazeta Podatkowa nr 65 (1731) z dnia 13.08.2020

Uzyskanie lub utrata dochodu a prawo do świadczeń rodzinnych

Jednym z warunków nabycia prawa do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego świadczenia jest spełnienie kryterium dochodowego. Z założenia uwzględniany tu jest dochód rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, na jaki świadczenia te mają być przyznane. Ponieważ jednak uzyskanie lub utrata dochodu w tym roku lub po nim, zmienia sytuację finansową rodziny, okoliczności te mogą wpłynąć na uprawnienia do zasiłku rodzinnego i dodatków.

Kryterium dochodowe

Aby otrzymać zasiłek rodzinny, który ma na celu częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka, trzeba spełnić określone przez ustawodawcę warunki, w tym kryterium dochodowe. Świadczenie to przysługuje rodzicom, jednemu z rodziców, opiekunowi prawnemu lub faktycznemu dziecka, albo osobie uczącej się, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty wynoszącej odpowiednio:

  • 674 zł lub
     
  • 764 zł - w przypadku gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o umiarkowanym albo o znacznym stopniu niepełnosprawności,

z zastrzeżeniem dotyczącym uzyskania lub utraty dochodu.

Wskazane limity dochodu obowiązują zarówno w obecnym okresie zasiłkowym, trwającym do 31 października 2020 r., jak i w nadchodzącym, który rozpocznie się z dniem 1 listopada 2020 r.

Przekroczenie obowiązującego progu dochodowego nie musi jednak skutkować automatyczną odmową przyznania świadczenia. Od kilku lat obowiązuje bowiem tzw. zasada złotówka za złotówkę, określona w art. 5 ust. 3-3d ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Pojęcie dochodu

Przy ustalaniu, czy dana rodzina/osoba ucząca się spełniła kryterium dochodowe, brany jest pod uwagę dochód w rozumieniu art. 3 pkt 1-3 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a więc przeciętny miesięczny dochód odpowiednio:

  • wszystkich członków rodziny,
     
  • osoby uczącej się albo dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego,

osiągnięty/uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym dany okres zasiłkowy, z ewentualnym uwzględnieniem dochodu uzyskanego lub pominięciem dochodu utraconego.

Ustawodawca przy tym wyraźnie sprecyzował, iż uwzględnieniu podlegają, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób:

  • przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c, art. 30e i art. 30f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1387 ze zm.), pomniejszone o:
     
    • koszty uzyskania przychodu,
       
    • należny podatek dochodowy od osób fizycznych,
       
    • składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz
       
    • składki na ubezpieczenie zdrowotne,
       
  • dochód z działalności podlegającej opodatkowaniu na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne,
     
  • inne dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, wymienione w art. 4 pkt 1 lit. c) ustawy o świadczeniach rodzinnych, a więc m.in.:
     
    • alimenty na rzecz dzieci,
       
    • świadczenia pieniężne wypłacane w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów,
       
    • świadczenie rodzicielskie.

Uzyskanie/utrata dochodu

Jak już wspomniano, na uprawnienia do zasiłku rodzinnego, w tym także w trakcie okresu zasiłkowego, na który przyznano świadczenie lub odmówiono do niego prawa, może mieć wpływ utrata lub uzyskanie dochodu w rozumieniu art. 4 pkt 23 i 24 ustawy o świadczeniach rodzinnych (patrz tabela).

W przypadku utraty dochodu przez członka rodziny lub osobę uczącą się w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego.

Natomiast w razie uzyskania dochodu przez członka rodziny lub osobę uczącą się:

  • w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy - ustalając dochód członka rodziny/osoby uczącej się, osiągnięty w tym roku, dochód ten dzieli się przez liczbę miesięcy, w których był uzyskiwany,
     
  • po roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy dochód ustala się na podstawie dochodu członka rodziny/osoby uczącej się, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu.

Z tym zastrzeżeniem, że taki tryb postępowania obowiązuje, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na który jest ustalane lub weryfikowane prawo do świadczeń rodzinnych.

Przepisów o utracie i uzyskaniu dochodu nie stosuje się jednak do dochodu z tytułu:

  • zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej albo
     
  • wyrejestrowania lub rozpoczęcia pozarolniczej działalności gospodarczej,

jeśli członek rodziny lub osoba ucząca się utracili dochód z tych tytułów i w okresie 3 miesięcy, licząc od dnia utraty dochodu, uzyskali dochód u tego samego pracodawcy lub zleceniodawcy, lub zamawiającego dzieło lub ponownie rozpoczęli pozarolniczą działalność gospodarczą.

W związku z COVID-19

W ostatnim czasie, w związku z wprowadzonymi ograniczeniami mającymi na celu przeciwdziałanie rozprzestrzenianiu się koronawirusa, wiele osób straciło pracę, innym zmniejszono wymiar czasu pracy, a tym samym i wynagrodzenie. Okoliczności te mogą mieć wpływ na uprawnienia do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego świadczenia.

Niewątpliwie bowiem utrata zatrudnienia jest uznawana za utratę dochodu. Jeśli jednak dana osoba otrzymała wsparcie finansowe, o którym mowa w ustawie o dodatku solidarnościowym przyznawanym w celu przeciwdziałania negatywnym skutkom COVID-19 (Dz. U. z 2020 r. poz. 1068), warto wiedzieć, że za sprawą art. 13 tej ustawy:

  • dodatek solidarnościowy został uznany za dochód w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych,
     
  • utrata dodatku solidarnościowego stanowi utratę dochodu, a uzyskanie dodatku solidarnościowego stanowi uzyskanie dochodu przy ustalaniu prawa do świadczeń rodzinnych na okresy zasiłkowe 2019/2020 i 2020/2021, przypadające od dnia 1 listopada 2019 r. do dnia 31 października 2021 r.

Ponadto, zgodnie z art. 15oa ust. 1 specustawy w sprawie COVID-19 (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.), obniżenie:

  • wynagrodzenia z tytułu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej albo
     
  • dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej

w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych z powodu przeciwdziałania COVID-19, stanowi utratę dochodu w rozumieniu tej ustawy i jest uwzględniane przy ustalaniu prawa do świadczeń odpowiednio na okresy zasiłkowe od 1 listopada 2019 r. do 31 października 2021 r.

Obowiązek informacyjny

W przypadku wystąpienia zmian w liczbie członków rodziny, uzyskania dochodu (w tym uzyskania prawa do dodatku solidarnościowego) lub innych zmian mających wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych lub na wysokość otrzymywanych świadczeń, osoba uprawniona jest obowiązana do niezwłocznego powiadomienia o tym organu właściwego wypłacającego świadczenia rodzinne.

Ponadto osoby otrzymujące świadczenia rodzinne, instytucje publiczne i organizacje pozarządowe są obowiązane do udzielania, na żądanie organu właściwego lub wojewody, wyjaśnień oraz informacji co do okoliczności mających wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych.

Osoby, które z racji przekroczenia dochodu nie otrzymały świadczeń na obecnie obowiązujący okres zasiłkowy, po utracie dochodu (m.in. w związku z obniżeniem wynagrodzenia/dochodu z powodu przeciwdziałania COVID-19 albo utratą dodatku solidarnościowego), powinny zwrócić się do organu właściwego o ponowne ustalenie prawa do świadczeń.

Okoliczności uznawane za utratę i uzyskanie dochodu dla celów uprawnień do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego świadczenia


Utrata dochodu może być spowodowana:

- uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego,
- utratą zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych,
- utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej*,
- utratą zasiłku/świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, emerytury lub renty, renty rodzinnej, renty socjalnej lub rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym,
- wykreśleniem z rejestru pozarolniczej działalności gospodarczej lub zawieszeniem jej wykonywania w rozumieniu art. 16b ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2020 r. poz. 174) lub art. 36aa ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych Dz. U. z 2020 r. poz. 266 ze zm.), zwanej ustawą systemową,
- utratą zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,
- utratą zasądzonych świadczeń alimentacyjnych w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do tych świadczeń lub utratą świadczeń pieniężnych wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do świadczeń alimentacyjnych,
- utratą świadczenia rodzicielskiego,
- utratą zasiłku macierzyńskiego, o którym mowa w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników,
- utratą stypendium doktoranckiego określonego w art. 209 ust. 1 i 7 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2020 r. poz. 85 ze zm.), a także, zgodnie z przepisem przejściowym: art. 336 pkt 1 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. poz. 1669 ze zm.), utratą dotychczasowego stypendium doktoranckiego określonego w art. 200 ust. 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2017 r. poz. 2183 ze zm.)
oraz w związku z COVID-19
- obniżeniem wynagrodzenia z tytułu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub obniżeniem dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych z powodu przeciwdziałania COVID-19 (na podstawie art. 15oa ust. 1 specustawy w sprawie COVID-19,
- utratą dodatku solidarnościowego (art. 13 ust. 2 ustawy o dodatku solidarnościowym przyznawanym w celu przeciwdziałania negatywnym skutkom COVID-19.


Uzyskanie dochodu może być wynikiem:

- zakończenia urlopu wychowawczego,
- uzyskania zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych,
- uzyskania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej*,
- uzyskania zasiłku/świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego emerytury lub renty, renty rodzinnej, renty socjalnej lub rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym,
- rozpoczęcia pozarolniczej działalności gospodarczej lub wznowienia jej wykonywania po okresie zawieszenia w rozumieniu art. 16b ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników lub art. 36aa ust. 1 ustawy systemowej,
- uzyskania zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,
- uzyskania świadczenia rodzicielskiego,
- uzyskania zasiłku macierzyńskiego, o którym mowa w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników,
- uzyskania stypendium doktoranckiego określonego w art. 209 ust. 1 i 7 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, a także dotychczasowego stypendium doktoranckiego określonego w art. 200 ust. 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym,
oraz w związku z COVID-19
- uzyskania dodatku solidarnościowego (art. 13 ust. 3 ustawy o dodatku solidarnościowym przyznawanym w celu przeciwdziałania negatywnym skutkom COVID-19).

* przez zatrudnienie lub inną pracę zarobkową należy rozumieć wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, a także prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarcze

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 28.11.2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 111)

www.Zasilki.pl - Świadczenia rodzinne:

 Chcesz wiedzieć więcej, skorzystaj z Portalu Podatkowo-Księgowego www.gofin.pl
www.RozliczenieWynagrodzenia.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Terminarz

październik 2020
PN WT ŚR CZ PT SO ND
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
13
14
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
Vademecum kadrowego - kompleksowo opracowane zagadnienia z prawa pracy
Rozliczanie wynagrodzeń. Składki ZUS. Zasiłki. Świadczenia. Premie
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc, Gemius S.A.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań w związku z odwiedzaniem niniejszego serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.