zasiłek chorobowy, zasiłek macierzyński, zasiłek opiekuńczy, świadczenia rehabilitacyjne, świadczenia rodzinne
lupa
A A A

Gazeta Podatkowa nr 52 (1406) z dnia 29.06.2017

Kiedy można zrezygnować z zasiłku macierzyńskiego?

Kobieta, która w okresie podlegania ubezpieczeniu chorobowemu albo w okresie urlopu wychowawczego urodziła dziecko, nabywa uprawnienia do zasiłku macierzyńskiego. Przy czym przyznanie tego świadczenia nie obliguje do pełnego jego wykorzystania. Istnieją bowiem okoliczności, które pozwalają na rezygnację z zasiłku macierzyńskiego i to nie zawsze na poczet drugiego z rodziców.

Prawo do zasiłku

Zasiłek macierzyński przysługuje przez okres ustalony przepisami Kodeksu pracy m.in. jako okres urlopu macierzyńskiego i urlopu rodzicielskiego. Okres tych urlopów, wyrażany w tygodniach (gdzie tydzień odpowiada 7 dniom kalendarzowym), jest zróżnicowany w zależności od liczby dzieci urodzonych przy jednym porodzie (patrz tabela).

Wymiar urlopów, za okres których przysługuje zasiłek macierzyński
Liczba dzieci
urodzonych przy
jednym porodzie
Okres należnego urlopu
macierzyńskiego rodzicielskiego łącznie
jedno dziecko

20 tygodni

do 32 tygodni do 52 tygodni
dwoje dzieci

31 tygodni

do 34 tygodni do 65 tygodni
troje dzieci

33 tygodnie

do 67 tygodni
czworo dzieci

35 tygodni

do 69 tygodni
pięcioro i więcej dzieci

37 tygodni

do 71 tygodni


Kalkulator urlopu macierzyńskiego i rodzicielskiego dostępny jest w serwisie www.kalkulatory.gofin.pl.

Za okres urlopu macierzyńskiego

Z zasiłku macierzyńskiego za okres przewidziany przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu macierzyńskiego z reguły korzysta ubezpieczona matka dziecka. Urlop ten należny jest bowiem pracownicy obligatoryjnie w związku z urodzeniem dziecka w okresie zatrudnienia. Co prawda ubezpieczona może zrezygnować z tego świadczenia, jednak wyłącznie na ustalonych przez ustawodawcę warunkach.

Rezygnacja matki dziecka z zasiłku macierzyńskiego może nastąpić po wykorzystaniu przez nią tego zasiłku za okres co najmniej 14 tygodni po porodzie i to pod warunkiem, że o zasiłek macierzyński za niewykorzystany okres wystąpi ubezpieczony ojciec dziecka.

Świadczenie to przysługuje ubezpieczonemu ojcu dziecka, który uzyskał prawo do urlopu macierzyńskiego lub przerwał działalność zarobkową w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, w okresie przypadającym bezpośrednio po terminie rezygnacji z części zasiłku macierzyńskiego przez ubezpieczoną.

Nieco krótszy okres wykorzystania zasiłku macierzyńskiego wymagany jest od ubezpieczonej matki dziecka legitymującej się orzeczeniem o niezdolności do samodzielnej egzystencji lub orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu znacznym. Może ona zrezygnować z pobierania zasiłku macierzyńskiego po wykorzystaniu tego zasiłku za okres co najmniej 8 tygodni po porodzie. W tym przypadku jednak o zasiłek macierzyński za niewykorzystany okres powinien wystąpić ubezpieczony ojciec dziecka albo inny ubezpieczony członek najbliższej rodziny spełniający wymienione wcześniej warunki.

Okres wypłaty zasiłku macierzyńskiego dla ubezpieczonego ojca dziecka lub innego ubezpieczonego członka rodziny zmniejsza się o okres wypłaty tego zasiłku ubezpieczonej - matce dziecka.

W efekcie zasiłek macierzyński powinien być wykorzystany (tylko przez matkę dziecka albo przez matkę i ojca dziecka lub innego członka rodziny) za pełny wymiar należnego urlopu macierzyńskiego.

Stanowi o tym art. 29 ust. 1 pkt 1, ust. 3 i 5 oraz art. 29a ust. 1 i 2 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, zwanej ustawą zasiłkową.

Za okres urlopu rodzicielskiego

Nieco inaczej sprawa wygląda z zasiłkiem macierzyńskim za okres przewidziany przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu rodzicielskiego. Ze świadczenia tego mogą, w tym jednocześnie, korzystać oboje ubezpieczeni rodzice dziecka. Przy czym łączny okres zasiłku macierzyńskiego nie może przekraczać wymiaru urlopu rodzicielskiego określonego przepisami Kodeksu pracy.

Urlop ten, a tym samym zasiłek za okres tego urlopu, przyznawany jest na zasadach określonych w art. 1821a oraz art. 1821c-1821g Kodeksu pracy, tj.:

  • bezpośrednio po wykorzystaniu urlopu macierzyńskiego albo zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający okresowi urlopu macierzyńskiego - przy czym urlop rodzicielski w wymiarze do 16 tygodni może być udzielony w terminie nieprzypadającym bezpośrednio po poprzedniej części tego urlopu albo nieprzypadającym bezpośrednio po wykorzystaniu zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający części tego urlopu,
     
  • jednorazowo albo nie więcej niż w 4 częściach, w wymiarze wielokrotności tygodnia, z których żadna część - poza nielicznymi wyjątkami - nie może być krótsza niż 8 tygodni,
     
  • nie później niż do zakończenia roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy 6. rok życia.

W celu uzyskania prawa do tego urlopu (zasiłku) wymagany jest pisemny wniosek pracownika (ubezpieczonego). Z założenia powinien on być złożony odpowiednio:

  • w terminie nie krótszym niż 21 dni przed rozpoczęciem korzystania z tego urlopu,
     
  • nie później niż przed rozpoczęciem korzystania z zasiłku macierzyńskiego za okres tego urlopu.

Przy czym za sprawą art. 1791 Kodeksu pracy, pracownica nie później niż w ciągu 21 dni po porodzie może złożyć pisemny wniosek o udzielenie jej bezpośrednio po urlopie macierzyńskim urlopu rodzicielskiego w pełnym wymiarze. Co istotne, może ona później zrezygnować z korzystania z urlopu rodzicielskiego w całości lub w części i powrócić do pracy. Pisemny wniosek w tej sprawie pracownica powinna złożyć w terminie nie krótszym niż 21 dni przed przystąpieniem do pracy. Jednak za zgodą pracodawcy może w każdym czasie zrezygnować z urlopu rodzicielskiego i powrócić do pracy (wówczas wykorzystana część urlopu nie musi być wielokrotnością tygodnia, a jego wymiar może być krótszy od wymaganego).

W przypadku rezygnacji z urlopu rodzicielskiego albo jego części przez pracownicę - matkę dziecka, z wnioskiem o niewykorzystaną całość albo część urlopu rodzicielskiego i o zasiłek macierzyński za okres tego urlopu może (ale nie musi) wystąpić pracownik - ojciec dziecka, składając pisemny wniosek w terminie nie krótszym niż 21 dni przed rozpoczęciem korzystania z tego urlopu. Również on jednak może później zrezygnować z tego urlopu, podobnie jak pracownicy ubiegający się o ten urlop na bieżąco, tj. w terminie nie krótszym niż 21 dni przed rozpoczęciem korzystania z niego.


Pracownik za zgodą pracodawcy może w każdym czasie zrezygnować z korzystania z urlopu rodzicielskiego i powrócić do pracy.


Zasady rezygnacji z urlopu rodzicielskiego mają odpowiednie zastosowanie do osób ubezpieczonych niebędących pracownikami, które wystąpią z wnioskiem o zaprzestanie wypłaty zasiłku macierzyńskiego za cały lub część okresu ustalonego przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu rodzicielskiego. Przy czym w ich przypadku pisemny wniosek w sprawie rezygnacji z wypłaty zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający okresowi urlopu rodzicielskiego albo jego części należy złożyć nie później niż przed przystąpieniem do pracy.

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 26.06.1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 2016 r. poz. 1666 ze zm.)

Ustawa z dnia 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2016 r. poz. 372 ze zm.)

www.Zasilki.pl - Zasiłek macierzyński:

 Chcesz wiedzieć więcej, skorzystaj z Portalu Podatkowo-Księgowego www.gofin.pl
www.ZasilekMacierzynski.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Indeks Księgowań - Księgowanie od A do Z
GOFIN NEWS - mobilna aplikacja dla Księgowych!
PRZEWODNIKI on-line Księgowego i Kadrowego
Pomocniki Księgowego

Terminarz

lipiec 2018
PN WT ŚR CZ PT SO ND
1
2
3
4
5
6
7
8
9
11
12
13
14
15
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
ASYSTENT GOFIN - Darmowa aplikacja dla Księgowych
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
Vademecum kadrowego - kompleksowo opracowane zagadnienia z prawa pracy
Rozliczanie wynagrodzeń. Składki ZUS. Zasiłki. Świadczenia. Premie
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
gofin
sgk
czasopisma
forum
sklep
gazeta podatkowa
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia personalizowanych reklam.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o.

Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam jest partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. (SDO). Odbiorcą informacji z plików cookies są Netsprint S.A., Google LLC oraz spółki zlecające SDO realizację kampanii reklamowej, a także podmioty badające i zliczające tę kampanię. Dane te mogą ponadto zostać udostępnione na rzecz partnerów handlowych SDO.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora w serwisie internetowym.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań, partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. musi mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.