zasiłek chorobowy, zasiłek macierzyński, zasiłek opiekuńczy, świadczenia rehabilitacyjne, świadczenia rodzinne
lupa
A A A

Gazeta Podatkowa nr 10 (1467) z dnia 1.02.2018

Zasiłek opiekuńczy dla różnych członków rodziny

Zasiłek opiekuńczy jest jednym ze świadczeń należnych osobom podlegającym ubezpieczeniu chorobowemu. Zasady jego przyznawania wzbudzają jednak nieco wątpliwości, przede wszystkim w zakresie ustalania, czy nie został wykorzystany limit tego świadczenia. Problem powstaje zwłaszcza wówczas, gdy świadczenie to w danym roku kalendarzowym było wypłacane także innym członkom rodziny ubezpieczonego.

Prawo do zasiłku opiekuńczego

Prawo do zasiłku opiekuńczego przysługuje osobom objętym ubezpieczeniem chorobowym, zwolnionym od wykonywania pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad:

  • dzieckiem w wieku do ukończenia 8 lat - w określonych przez ustawodawcę przypadkach,
     
  • chorym dzieckiem w wieku do ukończenia 14 lat,
     
  • innym chorym członkiem rodziny.

Za dzieci uważa się tu dzieci:

  • własne ubezpieczonego lub jego małżonka oraz
     
  • przysposobione, a także
     
  • przyjęte na wychowanie i utrzymanie (np. w ramach rodziny zastępczej).

Natomiast za innego członka rodziny uznaje się małżonka, rodzica dziecka, rodziców, ojczyma, macochę, teściów, dziadków, wnuki, rodzeństwo oraz dzieci w wieku powyżej 14 lat - pod warunkiem że pozostają oni z osobą sprawującą opiekę we wspólnym gospodarstwie domowym w okresie sprawowania opieki.

Stanowi o tym art. 32 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, zwanej ustawą zasiłkową.

Świadczenie z limitem

Liczba dni należnego zasiłku opiekuńczego jest ograniczona. W świetle art. 33 ustawy zasiłkowej, świadczenie to przysługuje przez okres do:

  • 60 dni w roku kalendarzowych - z tytułu opieki nad dziećmi w wieku do lat 14,
     
  • 14 dni w roku kalendarzowym - z tytułu opieki nad innymi członkami rodziny, w tym chorymi dziećmi w wieku powyżej 14 lat.

Co więcej, łącznie na opiekę nad dziećmi i innymi członkami rodziny świadczenie to nie może być wypłacane za okres dłuższy niż 60 dni w roku kalendarzowym.

Wskazane limity stosuje się niezależnie od liczby osób uprawnionych do zasiłku opiekuńczego oraz bez względu na liczbę dzieci i innych członków rodziny wymagających opieki. Zdarza się więc, że są one niewystarczające, zwłaszcza w rodzinach wielopokoleniowych albo wielodzietnych, gdy dzieci lub inni członkowie rodziny ubezpieczonego często chorują. I nie chodzi tu tylko o członków rodziny na co dzień mieszkających z ubezpieczonym, ale również tych, z którymi ubezpieczony pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym tylko przez okres choroby.

Przy czym warto zwrócić uwagę na fakt, iż analizując, czy w danym roku kalendarzowym nie został już wykorzystany 14- lub 60-dniowy limit zasiłku opiekuńczego, należy brać pod uwagę grono członków rodziny ubezpieczonego, korzystających już z tego świadczenia, oraz osób wymagających opieki. Kwestię tę wyjaśnia organ rentowy na przykładach w swoim komentarzu do ustawy zasiłkowej, dostępnym na stronie internetowej www.zus.pl (patrz tabela).

Poza limitem

Do limitu 60 lub odpowiednio 14 dni w danym roku kalendarzowym nie zalicza się okresu pobierania zasiłku opiekuńczego, o którym mowa w art. 32a ustawy zasiłkowej, przyznawanego w wymiarze do 8 tygodni ojcu dziecka lub innemu najbliższemu członkowi jego rodziny. Ponadto, jak wyjaśnia ZUS we wspomnianym komentarzu do ustawy zasiłkowej, nie uwzględnia się okresów zwolnienia z zajęć służbowych z powodu sprawowania osobistej opieki przez drugiego z rodziców, który jest funkcjonariuszem (policji, staży pożarnej, żołnierzem zawodowym, funkcjonariuszem służby celno-skarbowej), za które otrzymuje uposażenie.

Przykłady uprawnień do zasiłku opiekuńczego ubezpieczonego i innych członków jego rodziny*
Wniosek o zasiłek opiekuńczy Zasiłek opiekuńczy wykorzystany już w danym roku kalendarzowym
za okres złożony przez z tytułu
opieki nad
za okres przez z tytułu
opieki nad
Przykład 1 10 dni (lutego) ubezpieczonego chorym ojcem 10 dni (stycznia) siostrę ubezpieczonego chorą matką

Rozstrzygnięcie: Ponieważ matka i ojciec należą do grona rodziny ubezpieczonego oraz jego siostry, która w bieżącym roku kalendarzowym wykorzystała już 10 dni zasiłku opiekuńczego z tytułu opieki nad chorą matką, ubezpieczony ma prawo do zasiłku opiekuńczego z tytułu sprawowania opieki nad chorym ojcem tylko za 4 dni (łącznie da to limit 14 dni).

Przykład 2 9 dni (marca) ubezpieczonego chorym ojcem 5 dni (stycznia) ubezpieczonego chorą babcią
6 dni (lutego) żonę ubezpieczonego chorą matką

Rozstrzygnięcie: Ponieważ ubezpieczony i jego żona otrzymali już w tym roku kalendarzowym zasiłek opiekuńczy za 11 dni (odpowiednio w styczniu i lutym) z tytułu opieki nad innymi chorymi członkami rodziny, ubezpieczonemu przysługuje zasiłek opiekuńczy tylko za 3 dni.

Przykład 3 14 dni (lutego) ubezpieczonego chorą matką 14 dni (stycznia) siostrę ubezpieczonego chorą matką

Rozstrzygnięcie: Ponieważ limit 14 dni zasiłku opiekuńczego z tytułu sprawowania opieki nad chorą matką w bieżącym roku kalendarzowym wykorzystała już siostra ubezpieczonego (w styczniu), nie ma on prawa do zasiłku opiekuńczego.

10 dni (marca) ubezpieczonego chorym synem w wieku 15 lat

Rozstrzygnięcie: Ponieważ siostra ubezpieczonego nie należy do członków rodziny, którzy mogą sprawować opiekę nad dzieckiem ubezpieczonego, okres pobierania zasiłku opiekuńczego przez siostrę ubezpieczonego (w styczniu) nie podlega wliczeniu do limitu 14 dni wypłaty zasiłku opiekuńczego. W związku z tym zasiłek opiekuńczy przysługuje ubezpieczonemu za wnioskowany okres 10 dni.

Przykład 4 10 dni (lutego) ubezpieczonego chorą żoną 8 dni (stycznia) córkę ubezpieczonego prowadzącą odrębne gospodarstwo domowe chorym mężem (zięciem ubezpieczonego)

Rozstrzygnięcie: Okres pobierania zasiłku opiekuńczego przez córkę ubezpieczonego nie podlega wliczeniu do limitu 14 dni, a tym samym ma on prawo do zasiłku opiekuńczego za wnioskowany okres 10 dni.

6 dni (marca) córkę ubezpieczonego chorą matką      

Rozstrzygnięcie: Do limitu 14 dni wlicza się okres 10 dni zasiłku opiekuńczego pobranego w związku z opieką, którą nad chorą matką (jako nad swoją żoną) sprawował (w lutym) ubezpieczony ojciec. Córka ubezpieczonego ma zatem prawo do zasiłku opiekuńczego z tytułu sprawowania opieki nad chorą matką tylko za 4 dni.

6 dni (kwietnia) córkę ubezpieczonego chorym mężem      

Rozstrzygnięcie: Ponieważ córka w tym roku kalendarzowym pobrała już zasiłek opiekuńczy w związku z opieką nad innymi chorymi członkami rodziny za 12 dni (8 dni stycznia z tytułu opieki nad mężem i 4 dni marca z tytułu opieki nad matką), ma ona prawo do zasiłku opiekuńczego tylko za 2 dni.

Przykład 5 14 dni (lutego) ubezpieczonego chorym ojcem 14 dni (stycznia) siostrę ubezpieczonego chorą teściową

Rozstrzygnięcie: Okres pobierania zasiłku opiekuńczego (w styczniu) przez siostrę ubezpieczonego z tytułu opieki nad swoją teściową, która nie należy do kręgu rodziny ubezpieczonego, nie podlega wliczeniu do limitu 14 dni w roku kalendarzowym. Ubezpieczony ma zatem prawo do zasiłku opiekuńczego z tytułu sprawowania opieki nad chorym ojcem za 14 dni.

* Opracowanie własne w oparciu o przykłady zaprezentowane przez ZUS w komentarzu do ustawy zasiłkowej

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2017 r. poz. 1368)

www.Zasilki.pl - Zasiłek opiekuńczy:

 Chcesz wiedzieć więcej, skorzystaj z Portalu Podatkowo-Księgowego www.gofin.pl
www.RozliczenieWynagrodzenia.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Indeks Księgowań - Księgowanie od A do Z
GOFIN NEWS - mobilna aplikacja dla Księgowych!
PRZEWODNIKI on-line Księgowego i Kadrowego
Pomocniki Księgowego

Terminarz

wrzesień 2018
PN WT ŚR CZ PT SO ND
1
2
3
4
5
6
7
8
9
11
12
13
14
15
16
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
ASYSTENT GOFIN - Darmowa aplikacja dla Księgowych
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
Vademecum kadrowego - kompleksowo opracowane zagadnienia z prawa pracy
Rozliczanie wynagrodzeń. Składki ZUS. Zasiłki. Świadczenia. Premie
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
gofin
sgk
czasopisma
forum
sklep
gazeta podatkowa
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia personalizowanych reklam.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o.

Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam jest partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. (SDO). Odbiorcą informacji z plików cookies są Netsprint S.A., Google LLC oraz spółki zlecające SDO realizację kampanii reklamowej, a także podmioty badające i zliczające tę kampanię. Dane te mogą ponadto zostać udostępnione na rzecz partnerów handlowych SDO.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora w serwisie internetowym.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań, partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. musi mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.